Procedurefouten

Ik heb het te doen met Crombez, onze staatssecretaris voor (en tegen) fraudebestrijding. Zijn opdracht is niet benijdenswaardig. Hij moet opboksen tegen zowel kleine fraudeurs, maar ook tegen grote fraudeurs. Deze laatsten bezorgen hem ongetwijfeld koppijn. Immers hoe vaak komt het niet voor, dat grote fraudeurs de dans ontspringen wegens procedurefouten. Deze lieden die vlotjes uitgemaakt worden voor criminelen, huren zich topadvocaten in en die maken hun droom waar. Het is navrant te zien hoe serieus werkende mensen die alle argumenten aangedragen hebben voor een veroordeling gefrustreerd worden door een procedurefout.
Het is ridicule dat de Rechters het betoog van de advocaten die pleiten voor vrijspraak wegens gemaakte fouten volgen, maar het schijnt dat ze niet anders kunnen. Of is het toch: niet anders willen?
Het bericht in de krant dat de politiek hier niet wakker van ligt, maakt mij, onpasselijk. Ze ruziën over een paar miljoen en een boete van vele miljoenen laten ze vlot door hun vingers glippen.

Ik pleit er voor dat er een overkoepelend artikel komt in het wetboek van strafrecht, dat bij aangetoonde procedurefouten in werking treedt, en de magistratuur ertoe verplicht om de procesgang over te doen vanaf het punt waar de fout werd gemaakt. In geen geval mag een procedurefout ertoe leiden dat vrijspraak volgt. Allez, we leven toch niet in een bananenrepubliek of wel?

Ik nodig iedere jurist uit mij aan te tonen dat zulks al dan niet realiseerbaar is.

En dan is er ook nog dat grote onrecht dat schuldigen in een of andere strafzaak vrijgesproken worden:
citaat Uit het Nieuwsblad:
donderdag 27 september 2012, 22h14

 geheugensteuntje:
‘Ze hebben een ongeleid projectiel vrijgelaten’
‘We zijn verbouwereerd en gedegouteerd. Dit is justitie op zijn allerkleinst.’ De advocaat en de familie van Didi Swiers (19) kwamen gisteren woorden tekort om hun verontwaardiging te uiten over de vrijlating van Didi's ex-liefje Davy Simons. De jongeman (24) probeerde het meisje eind juli met twee kogels door het hoofd om te brengen. Maar door een flater van het gerecht werd hij woensdagavond onverwacht vrijgelaten. ‘Door een ongelooflijke blunder loopt er nu een ongeleid projectiel rond. We zijn bang dat hij opnieuw toeslaat.’

Gerechtelijke miskleunen

Nieuws

Neuropsychiater verklaart Kim De Gelder ontoerekeningsvatbaar

• DINSDAG 17 JANUARI 2012, 06U29
• AUTEUR:CEL, ME

• 2Reageer op dit artikel

• Mail
• Print

Kim De Gelder vermoordde twee baby's en een vrouw in Kinderdagverblijf Fabeltjesland in Dendermonde.

© Xx

DENDERMONDE - De beslissing of Kim De Gelder voor een assisenjury moet verschijnen, dreigt opnieuw uitgesteld te worden. De raadkamer van Dendermonde moet donderdag beslissen of De Gelder berecht wordt voor assisen of naar de psychiatrie moet. Neuropsychiater Karel Ringoet vindt dat De Gelder ontoerekeningsvatbaar is. Een college van vijf gerechtspsychiaters oordeelde maanden geleden al dat De Gelder wist wat hij deed toen hij toesloeg in kindercrèche Fabeltjesland. Hij zou dus voor assisen moeten verschijnen.
Maar neuropsychiater Ringoet, die opvraag van de verdediging een tegenexpertise uitvoerde, heeft vorige week onverwacht zijn rapport ingediend. Hij vindt dat De Gelder ontoerekeningsvatbaar is. Verwacht wordt dat de raadkamer nu meer tijd zal vragen om het rapport te bestuderen. Mogelijk wil de onderzoeksrechter ook dat het college van psychiaters het rapport leest en antwoorden formuleert.
'Een zoveelste uitstel zou psychologisch zeer zwaar zijn voor de ouders', aldus een gerechtsbron.
http://www.nieuwsblad.be/article/detail.aspx?articleid=DMF20120117_004

commentaar:

· Heeft de neuropsychiater zich rekenschap gegeven van de mening van een team gerechtspsychiaters? Nu wordt het vijfftal wel gevraagd commentaar te geven op het oordeel van deze ene shrink.
· Wat zegt een oordeel over de psychische conditie van KdG nu over zijn toestand zo lang geleden inmiddels? Het lijkt me voor de hand te liggen dat KdB heel goed weet hoe hij zich moet gedragen om ontoerekeningsvatbaar verklaard te worden.
· Het zou goed zijn als KdG wel voor een jury zou komen en dat die ook een uitspraak zou doen over deze vraag, en dat niet aan een enkele psych over zou laten. De meningen van de (gerechts)psyciaters lopen te zeer uiteen om betrouwbaar te kunnen zijn. Integendeel, de gerechtspsychiatrie brengt zichzelf zwaar in discrediet, en bestempelt zich als nonvalable.

psychopathie of nie?

We leven in een tijd waarin de misdaad welig tiert. We hebben hier in België, net Ronald Janssen achter de tralies gewerkt, en hup, daar verschijnt de volgende crimineel. Een crimineel, dus er staat ons weer een hoop ellende te wachten. Het woord crimineel doet al het ergste vermoeden. De tijd dat het woordje crimineel, althans in Nederland, nog kon doorgaan om aan te geven dat iets verschrikkelijk goed was, is voorbij. Nu is het woord zwaar beladen met een scala aan negatieve eigenschappen van zware geweldplegers.

Een van de ernstige kwalificaties die tegenwoordig door advocaat en rechter nogal eens gebezigd wordt is die van psychopaat. Een kwalificatie die voor ons nu wel gekoppeld is aan de figuren als Dutrout en van Janssen. De lege gevoelloze blik van beiden staat ons allen in het geheugen gegrift. In de ogen van de advocaten die de belangen van de nabestaanden verdedigden, en nog verdedigen, is Janssen zelfs een "kern-psychopaat", waarmee aangeduid wil zijn dat de man werkelijk tot in het diepst van zijn wezen  kwaadaardig is en extreem tot het kwade geneigd is. Het kwaad bestaat er dan in, dat de man slechts uit is op het bevredigen van zijn lusten en op het overmatig afreageren van persoonlijke frustraties op zijn slachtoffers is gericht, die hij, de dader, slechts ziet als een onpersoonlijk object. In de loop van de jaren dat de dader de kans krijgt om zo bezig te zijn, wordt zijn optreden volgens de deskundigen, bijv. advocaat Jef Vermassen, geweldadiger en meer en meer gestuurd door een extreem narcisme, waardoor hij steeds driester, maar tegelijk ook meer en meer geperfectioneerd, zijn slachtoffers zoekt en maakt. Het begint met loeren en hinderlijk volgen, gaat over in molest, daarna volgt verkrachting en tenslotte loopt het katastrofaal uit op lustmoord. Volgens de advocaten is er geen twijfel over, dat Janssen niet geestesziek is, maar behept is met een dramatisch, niet te compenseren psychisch defect.  Ik heb dat allemaal kunnen volgen, en kan zelfs vanuit mijn betrokkenheid op het proces de daarbij opgebouwde inzichten ook nog vanuit mijn eigen koker reproduceren. Janssen zit nu achter de tralies en het volgende staaltje van extreme criminaliteit is alweer gepleegd door twee verplegers nota bene.

Ik werd die avond aangesproken door "een jongen die heel vriendelijk overkwam" vertelt het meisje, en ze is met hem meegegaan in de hoop even op verhaal te kunnen komen. Ze was doodmoe, was haar vriend kwijt, haar GSM werkte niet meer, en ze had geen geld meer voor een taxi. Ja, een situatie van totale onmacht. En als je dan vriendelijk aangesproken wordt door nota bene een verpleger, dan kun je gemakkelijk in de val lopen. Het meisje werd herhaaldelijk verkracht door een tweede dader die ten huize van de eerste ten tonele verscheen, terwijl de eerste filmde en foto's maakte. Het meisje heeft het er levend afgebracht en is alleen maar gedumpt, ergens achteraf. Dit verhaal is afschuwelijk, en tegelijk van een ridicule stompzinnigheid. Het meisje heeft immers de filmer uitgebreid gezien, en kan zo tegen hem getuigen. Dat geeft te denken en het meisje is ongetwijfeld ternauwernood aan het allerergste lot ontsnapt. De verkrachter heeft inmiddels zelfmoord gepleegd; hij werd gechanteerd door de fotograaf.  De laatste is gelukkig opgepakt. Nou komt het: de Rechtbank omschreef de filmende dader als een gevaarlijke psychopaat. 

Nou komen de vragen. Wordt de kwalificatie psychopaat tegenwoordig niet wat gemakkelijk gebruikt? Even kijken wat die kwalificatie inhoudt. Volgens een definitie in Wikipedia, wat een voortreffelijk naslagwerk is dat, heeft een psychopaat een ernstige psychische stoornis en is zwaar gehandicapt in zijn/haar empathisch invoelingsvermogen. Dit vormt een belemmering in het sociale contact met anderen en is vermoedelijk ook moeilijk of helemaal niet meer te corrigeren. Nou denk ik dat elke crimineel, van inbreker tot lustmoordenaar, minstens tijdelijk een loopje neemt met de empathie, en ik ben er welhaast zeker van dat menige crimineel wel degelijk een gewetensfunctie heeft, maar eenvoudigweg zijn eigen belangen even laat prevaleren boven die van zijn slachtoffer. Sterker nog, dat de crimineel zijn gevoel tijdelijk "uitzet" om ongehinderd door mededogen zijn daad te kunnen doen, en dat hij zijn daad vergoelijkt "...wat moet die opa nou nog met zijn centen; hij kan ze beter aan mij geven....". Eenmaal op dat pad kan de crimineel vervallen van kwaad tot erger, terwijl hij volkomen verantwoordelijk is voor zijn daden en daar ook op gelegener tijd spijt over kan gaan hebben.. Nog niet overtuigd? Lees dan het boek van Truman Capote, in cold blood, daarin wordt angstig griezelig uit de doeken gedaan hoe kleine criminelen zich door de omstandigheden laten meeslepen en zich als ware psychopaten gaan gedragen, compleet vervuld van het ergste sadisme jegens de slachtoffers.

Nou de crux van dit verhaal. Is een psychopaat gezien zijn predispositie wel of niet verantwoordelijk voor zijn daden? Hij is sinds zijn jeugd behept met een verschrikkelijke aandoening: gevoelloosheid, afwezigheid van geweten, en ondanks alle theater en vriendelijkheid steeds in volslagen isolement. Zijn dit geen eigenschappen waarmee hij wel tot zijn verschrikkelijke daden moet komen. Ik doe hier geen uitspraak over, maar ik signaleer wel dat als een dader niet uit vrije wil handelt, en door een dwingende impuls van binnen uit tot zijn daden gedreven wordt, hij wettelijk niet aansprakelijk gesteld kan worden. Ik denk dat de Rechtbank er goed aan zou doen om niet al te snel met zwaar belastende kwalificaties als "psychopathie" te komen. Anders zou een handige advocaat ons nog wel eens met de neus door de boosaardige feiten kunnen wrijven.